مرورگر فايرفاكس به طور نسبي امنيت بيشتري ، نسبت به اينترنت اكسپلورر دارد و اصلاً ايده به وجود آورنده فايرفاكس، مرورگري امن و مطمئن بود. يكي از ويژگي هايي كه اين مرورگر را امن تر مي كند، Open Source بودن آن است به طوري كه سورس كد آن در اختيار عموم قرار دارد و باگ هاي موجود در آن راحت تر كشف و گزارش مي شود. در عين حال اين مرورگر به طور پيش فرض از قابليت ActiveX پشتيباني نمي كند ودر نتيجه هنگام مرور سايت ها هيچگونه نرم افزار خطرناكي نمي تواند به طور خودكار بر روي سيستم شما نصب شود.
بنياد موزيالا ، به هر فردي كه بتواند يك باگ مهم و حياتي واقعي را از هر يك از برنامه هاي Mozilla Suite
كه مرورگر فايرفاكس هم شامل آن مي شود، پيدا كند و آن را به اين آدرس گزارش كند.
در صورتي كه مورد تأييد مسؤلان امنيتي بنياد موزيلا قرار بگيرد، 500 دلار به همراه يك تي شرت مخصوص موزيلا به عنوان قدرداني اهدا مي شود و تاكنون باگ هاي زيادي گزارش شده است كه مي توانيد ليست آنها به همراه توضيحاتشان را در اینجا پيدا كنيد:
پشتيباني از استانداردهاي برنامه نويسي صفحات وب
مرورگر فايرفاكس با افتخار اعلام كرده كه تمامي استانداردهاي كنسرسيوم جهاني W3C كه مخفف World Wide Web Consortium مي باشد را كسب كرده است. اين استانداردها عبارتند از:
HTML, XHTML, XML, XSL, XPath, CSS, JavaScript, DOM, MathML
تنها استانداردي كه فايرفاكس هنوز موفق به كسب آن نشده است، Acid2 مي باشد كه فقط 2 مرورگر Safari و Konqueror موفق به دريافت آن شده اند.
قابليت اجرا بر روي چند سيستم عامل
يكي ديگر از خصوصيات مهم فايرفاكس ، قابليت اجراي آن بر روي انواع سيستم عامل هاي رايج خانگي مي باشد، سيستم عامل هايي نظير:
Microsoft Windows 98/98SE/NT 4.0/ME/2000/XP and Server 2003
Mac OS X (Tiger)
Linux Based OS (Linux:Redhat,Fedora,SuSE,Mandrake & Unix Systems)
وسيستم عامل هايي كه هنوز آنها را پشتيباني نمي كند:
- Solaris (x86 and SPARC) - OS/2 – AIX – FreeBSD - PC-BSD – NetBSD - SkyOS
- RISC OS (ARM)
محافظت از حريم خصوصي
فايرفاكس اين امكان را به شما مي دهد كه به طور كامل ردپاي خود را از اينترنت پاك كنيد، براي انجام اين كار به صورت زير عمل نماييد:
از منوي Tools ، گزينه Options را انتخاب و سپس بر روي Privacy كليك كنيد.
«» برگه History، زمان به خاطر داشتن صفحات وبي كه مرور كرده ايد را نشان مي دهد، اگر مايل به پاك كردن آن هستيد بر روي Clear Browsing History Now كليك كنيد.
«» برگه Saved Forms ، اطلاعاتي كه در فرم ها و موتورهاي جستجو وارد كرديد، را در خود ذخيره مي كند، اگر مايل به پاك كردن اين اطلاعات هستيد بر روي Clear Save Form Data Now كليك كنيد.
«» برگه Password ، رمزهاي عبور شما را براي واردشدن به سايت ها ، مديريت مي كند و آنها را در خود نگهداري مي كند تا در هر بار مراجع به سايت مشخص شده توسط شما، به طور خودكا وارد شويد و نيازي به وارد كردن مجدد رمز عبور نباشد. اگر تمايل داشتيد، مي توانيد رمزها را برداريد
«» برگه Download History، وقايع Download Manager را در خود نگهداري مي كند، اگر دوست داشتيد مي توانيد با كليك بر روي Clear Download History Now ، محتواي آن را خالي كنيد.
«» برگه Cookies ، هم در حقيقت محلي براي ذخيره فايل هاي كوكي هستندكه وقتي شما از سايت ها بازديد كرديد بر روي كامپيوتر شما ذخيره شده اند.در اين قسمت مي توانيد بر روي آنها كنترل و نظارت داشته باشيد. در صورت تمايل هم مي توانيد با كليك بر روي Clear Cookies Now، فايل هاي كوكي را پاك كنيد.
«» برگه Cache هم مانند پوشه Temporary Internet Files در IE عمل مي كند، كه مي توانيد مقدار فضاي لازم براي ذخيره صفحات وب به منظور بازديد سريع تر را مشخص كنيد. براي پاك كردن اين پوشه هم مي توانيد بر روي Clear Cache Now كليك كنيد.
نكته: اگر به يكباره قصد داشتيد، تمامي برگه هاي موجود در Privacy را پاك كنيد، مطابق شكل زير در قسمت پايين بر روي Settings كليك كنيد، مواردي را كه مي خواهيد پاك كنيد، را در كنارشان تيك بگذاريد و در آخر بر روي Ok كليك كنيد.
مرور اينترنت با Firefox
قبل از اينكه مرور اينترنت را با فايرفاكس شروع كنيم، بد نديديم كه سايتي را جداگانه معرفي كنيم، كه اختصاص به اين مرورگر دارد و البته به زبان فارسي. مقاله ها و نكات جالبي را مي توانيد در اين سايت بيابيد.
پس از نصب و اجراي فايرفاكس براي بار اول ، از شما سؤال مي شود كه آيا تمايل داريد كه فايرفاكس به عنوان مرورگر پيش فرض و قراردي براي بازديد صفحات اينترنت قرار بگيريد؟ كه مي توانيد آن را ناديده بگيريد. در مرحله بعد از شما سؤال مي كند كه آيا دوست داريد ليست منوي Favorite در IE را وارد Bookmark فايرفاكس كنيد؟ كه پيشنهاد ما اين است كه براي جلوگيري از تلف شدن وقتتان اين كار را انجام دهيد.
تنظيمات اصلي Firefox براي مرور اينترنت
مجال بررسي تمامي تنظيمات فايرفاكس ميسر نمي باشد، فقط به مهمترين تنظيم آن يعني تنظيم صحيح فارسي ديدن صفحات وب مي پردازيم.
وقتي مرورگر فايرفاكس براي اولين بار به اينترنت وصل مي شود، به طور قراردادي وارد قسمت اصلي خود در سايت Mozilla.org مي شود، شما مي توانيد، Home Page را به طور دلخواه عوض كنيد. حتي مي توانيد تركيبي از چند سايت را به عنوان صفحه خانگي براي فايرفاكس انتخاب كنيد، يعني وقتي فايرفاكس را اجرا مي كنيد، چند صفحه به طور همزمان باز مي شوند.
تنظيم برگه General
از منوي Tools گزينه Options را انتخاب كنيد، مطابق شكل زير صفحه اي براي شما نمايش داده مي شود.
قسمت Home Page كه تنظيمات مربوط به صفحه خانگي مرورگر شما را نشان مي دهد، قسمت Default Browser بررسي مي كند كه آيا فايرفاكس مرورگر پيش فرض سيستم شما است يا نه؟
قسمت Connection تنظيمات مربوط به ارتباط شما در اينترنت و تنظيمات پروكسي سرور مي باشد.
نحوه تنظيم زبان فارسي
گام اول: از منوي Tools گزينه Options را انتخاب و بر روي برگه Content كليك كنيد.
در قسمت Fonts & Colors بر روي Advanced كليك كنيد.در قسمت Character Encoding ، شما براي ديدن صحيح زبان فارسي بايد گزينه Default Character Encoding را بر روي Arabic Windows-1256 يا Unicode UTF-8 قرار دهيد.
گام دوم: برگه Advanced را انتخاب كنيد.در قسمت پايين بر روي Languages Editكليك كنيد. مطابق شكل 10 ، زبان Persian (fa) را به ليست اضافه كنيد.
سايت هاي برگزيده
همانند منوي Favorites در IE كه مي توانستيد سايت هاي مورد علاقه را به آن اضافه كنيد، Bookmark هم در فايرفاكس همان كار را با امكانات گسترده تري انجام مي دهد. براي اضافه كردن سايت به ليست Bookmark فقط كافيست هنگام مرور سايت ، بر روي صفحه كليد، Ctrl+D يا از منوي Bookmarksبر روي Bookmark This Page كليك كنيد، و اگر خواستيد اطلاعات كامل تري به آن اضافه كنيد، از منوي Bookmars گزينه Manage Bookmarks را انتخاب كنيد.
در پنجره اي كه باز مي شود، سايت مورد نظر را انتخاب و سپس بر روي گزينه Properties در بالا كليك كنيد، حالا مي توانيد، نام ، آدرس وب سايت و توضيحات مربوط به سايت را به طور دستي وارد كنيد. همچنين مي توانيد از ليست سايت هايي كه درست كرده ايد، خروجي به صورت يك فايل HTML بگيريد. براي اين منظور از منوي فايل ، گزينه Export را انتخاب كنيد، محل ذخيره فايل را انتخاب و بر روي Save كليك كنيد، جالب است بدانيد كه اين فايل را مي توانيد در مرورگرهاي ديگري از جملهIE, Netscape Navigator, AOL, Mozilla Suite, Opera وارد كنيد.
جابه جايي برگ ها (Tab) و جستجو در موتورهاي جستجو
يكي ديگر از قابليت هاي جالب فايرفاكس ، امكان جابه جا كردن تب ها با همديگر مي باشد، يعني به طور مثال مي توانيد مكان تب اول را با تب سوم يا تب آخر عوض كنيد. براي اينكار فقط كافيست تب مورد نظر را بكشيد و در محل مورد نظر رها كنيد و يا در اصطلاح Drag & Drop كنيد. همچنين به منظور جستجوي سريعتر در اينترنت، به صورت توكار، چند موتورجستجو را در حالت آنلاين درون خود قرار داده است كه عبارتند ازGoogle, Yahoo, eBay, Amazon Answers .
مزيت بزرگ اين قابليت بدين صورت است كه شما را از بازديد مستقيم از سايت هاي موتور جستجو بي نياز مي كنيد، شما در بالاي سمت راست صفحه موضوع مورد نظر را به منظور جستجوي آنلاين تايپ مي كنيد، سپس موتور جستجوي مورد نظر خود را انتخاب مي كنيد و در نهايت Enter را فشار مي دهيد. در همان برگه يا Tab نتيجه جستجوي شما به صورت فهرست وار واقع در موتور جستجوي مذكور نمايش داده مي شود، از اين قابليت جالب و نو با نام "Find As You Type" ياد مي شود.
سفارشي كردن نوار ابزار
شما مي توانيد نوار ابزار فايرفاكس را به صورت دلخواه خود سفارشي كنيد. براي اين كار از منوي View، گزينه Toolbars و سپس بر روي Customize كليك كنيد. مطابق شكل زير ، براي اضافه كردن ابزار به نوار ابزار فقط كافيست ابزاري را كه مي خواهيد اضافه شود، به داخل نوار ابزار Drag & Drop كنيد.
براي حذف كردن ابزاري از نوار ابزار هم عكس حالت فوق را انجام دهيد، يعني ابزاري را كه مي خواهيد حذف كنيد به داخل پنجره حاوي تمامي ابزارها، Drag & Drop كنيد. به همين سادگي.
سخن پاياني
خطاب به طرفداران سرسخت و دو آتيشه مايكروسافت، عرض مي كنيم كه اين بار نمي توانيد تعصب به خرج دهيد و از روي لجبازي قابليت هاي اين مرورگر زيبا، خوش دست، سريع، امن و از همه مهم تر ، ساده را ناديده بگيريد. درست است كه IE هنوز هم قريب به 90 درصد بازار مرورگرها را از آن خود دارد، ولي محبوبيت فايرفاكس را وقتي مي فهميد كه بدانيد از زمان ارائه اولين نسخه رسمي آن در 9 فوريه 2004 تاكنون كه نزديك به 21 ماه مي گذرد، بيش از 90 ميليون بار دانلود شده است. براي اثبات اين گفته ها اين این آدرس را كه مربوط به بزرگترين تحليل گر اينترنت يعني OneStat كه به صورت آنلاين تمامي تجزيه و تحليل ها را در سايت خود ارائه مي كند، در اختيارتان قرار مي دهيم:
و لازم است بدانيد، هدف بنياد موزيلا اين است كه تا آخر سال 2005 ، تعداد كاربران فايرفاكس را به 10 درصد كل كاربران اينترنت برساند!! براي اين منظور هم يك نظر سنجی در مورد اين هدف درست كرده است، كه در آدرس زير قرار داده است، شما هم مي توانيد به صورت آنلاين در اين نظرسنجي شركت كنيد.
دراين مقاله سعي كرديم، علاوه بر برسي كوتاه و مفيد فايرفاكس، منابع و سايت هاي مفيدي را حضورتان معرفي كنيم، اميدواريم اگر وقت داشتيد، حتماً براي ساعتي هم شده به آنها مراجعه كنيد، و مطالبشان را مطالعه كنيد. بد نيست به عنوان گفته آخر بدانيد كه اكثر اين سايت ها يك جمله و عبارت مشترك داشتند و آن اين بود كه:
اگر براي حريم خصوصي و امنيت سيستم خود ارزش قائل هستيد، حداقل براي يكبا ر هم كه شده
Firefox را امتحان كنيد، مطمئن باشيد كه پشيمان نمي شويد.